28 februari 2020 Meer nieuws

Voorstel aanscherping opplantnorm lelies vanwege toename LMoV

De BKD is in gesprek met het bestuur van de KAVB productgroep lelie om de opplantnorm voor LMoV voor alle groepen lelies te laten gaan gelden en deze norm tevens te verlagen. De aanscherping zou in het plantseizoen 2021 pas in gaan.

Het opplanten van plantmateriaal met een beperkt viruspercentage, draagt bij aan de beheersing van het virus in het veld. Het aanscherpen sluit aan bij het idee van ‘schoon beginnen, schoon eindigen’ en moet voorkomen dat er plantmateriaal met een te hoog percentage LMoV-percentage wordt geplant.

Meer partijen besmet

Aanleiding voor de aanscherping is dat het aantal getoetste partijen (bladtoetsen) dat vrij is van LMoV in 2019 lager ligt dan in 2018. In 2018 was 84% van alle getoetste partijen vrij van LMoV (16 procent dus besmet). Echter, in 2019 daalde dit percentage naar 78%, wat betekent dat 22 procent van de partijen besmet is. Volgens Peter van Nieuwkoop van de BKD nemen vooral de extremen toe. Dit betekent dat dus er meer partijen zijn met hoge percentages LMoV. De BKD geeft aan dat ze een stijging ziet met partijen met meer dan 10% LMoV hebben. In 2018 had 0,1% van de partijen een LMoV besmetting van meer dan 10%. In 2019 was dit 0,5%. De handel geeft aan dat het percentage dat besmet is in sommige partijen zelfs oploopt naar 20 tot 30 procent. Dit laatste bevestigt de BKD.

Opplantnorm voor LO en LA

Tijdens een veldkeuring mag een partij hooguit 0,5 procent LMoV tonen om in klasse I, de hoogste klasse voor lelie, terecht te komen. Echter, tijdens de veldkeuring is de LMoV-besmetting niet bij alle typen lelies voldoende goed te zien. Daarom geldt al voor LO en LA hybriden voor klasse I een opplantnorm van 10 procent voor LMoV op basis van de bladtoets. Ook is het mogelijk dat een plant die tijdens het seizoen wordt besmet nog niet meteen op het veld symptomen laat zien. Nu dus uit de latere bladtoetsen van de BKD blijkt dat er een toename is van het aantal besmette partijen en dat ook de extremen in het percentage besmetting toenemen, zijn maatregelen nodig.

Hogere luisdruk

De oorzaak van de toename van LMoV in bollen ligt waarschijnlijk in de luisdruk; verspreiding van LMoV vindt immers plaats via bladluizen. De luisdruk nam in 2019 mogelijk toe door de weersomstandigheden in combinatie met een krimpend pakket middelen dat beschikbaar is om luizen te doden, aldus de BKD. Die hogere luisdruk is overigens niet alleen bij lelie gaande, ook gewassen zoals aardappel en suikerbieten hadden meer last van virussen die worden overgedragen door luis. Zo nam bij aardappelen het y-virus toe.

Kwaliteit bij broeiers bewaken

Het idee aanscherpen van de opplantnormen voor alle lelies moet ertoe leiden dat er minder risico is van verpreiding van het virus op het land. Daarnaast is het natuurlijk belangrijk dat de kwaliteit van de geëxporteerde leliebollen niet tegenvalt bij de broeiers in het buitenland. Gerard Menting, voorzitter productgroep lelie van KAVB, geeft aan nog niet gehoord te hebben van veel uitval bij broeiers. "Of er veel uitval is, zal het komende jaar duidelijk worden."

Beroep op eigen verantwoordelijkheid

In de komende vergadering van het bestuur van de KAVB productgroep lelie, 26 mei, wordt het voorstel voor de nieuwe norm besproken. Menting: "Komend plantseizoen gaan de nieuwe normen nog niet in. Iedereen heeft zijn plantgoed immers al klaar staan. We doen nu een beroep op de verantwoordelijkheid van de telers. Zij moeten de juiste keuzes maken bij het planten. En anders is er daarna altijd ook nog de veldkeuring waar besmette partijen sneuvelen."