9 oktober 2020 Meer nieuws

Nobelprijs geeft veredeling hoop op Crispr-Cas

De toekenning van de Nobelprijs voor scheikunde aan wetenschappers Emmannuelle Charpentier en Jennifer Doudna voor de ontwikkeling van de DNA-schaar Crispr-Cas geeft de Nederlandse veredeling hoop.

Veredelaar Plantum ziet in de prijs een kans dat de discussie over het gebruik ervan in een stroomversnelling brengt. De twee wetenschappers hebben de techniek, die deels in Nederland is ontwikkeld, omgezet in praktisch gereedschap. Dat kan worden gebruikt in de medische en agrarische sector.

Verduurzaming

Crispr-Cas wordt ook gezien als een van de antwoorden om in 2030 aan de eisen te voldoen voor de verduurzaming van de bloembollenteelt. Onder meer de Nederlandse Akkerbouw Vakbond noemt dat expliciet in een reactie op het Uitvoeringsprogramma Gewasbescherming dat vorige week door landbouwminister Carola Schouten werd gepresenteerd. Ook veredelaar Dümmen Orange pleit voor toelating van de techniek, die gebruikt wordt om veredeling te versnellen.

Genetische modificatie

Momenteel wordt in Europa nog gediscussieerd over het gebruik van de techniek. Het Europese Hof van Justitie bepaalde dat Crispr-Cas valt onder de juridische definitie van genetische modificatie. Hoewel er wetenschappelijk sprake is van twee verschillende technieken, staat die definitie versoepeling van de regels in de weg.

Knippen

Crispr-Cas draait om stukjes erfelijk materiaal die in bacteriën in een rijtje achter elkaar liggen. Die helpen de bacterie virussen te herkennen en in stukken te knippen. Die techniek is door de Nobelprijs-winnaars gebruikt om gericht in erfelijk materiaal van onder meer planten te knippen om mutaties te veroorzaken. Die kunnen ook in de natuur ontstaan, maar de kans de juiste mutatie te vinden is klein. Met de mutatie kan een ongewenste eigenschap van een plant worden verwijderd.