17 juni 2022 Meer nieuws

Leliedag: Vergroening in teelt

"Gewasbescherming is een hoofdpijndossier geworden. Zijn we straks allemaal biologisch, ook als we dat niet willen", trapte KAVB-productgroepvoorzitter Gerard Menting af tijdens de Leliedag 2022, woensdag in Emmeloord. Hij hekelde het gebrek aan alternatieven voor weggevallen chemie.

De eerste Leliedag sinds februari 2020 trok zo’n zestig bezoekers. Er was veel ruimte in het programma om bij te praten en daar werd goed gebruik van gemaakt. Veel aandacht ging uit naar verduurzaming van de teelt, maar ook bedreigingen bleven niet onbenoemd. Oorlog, hoge energieprijzen, een rigoureus stikstofbeleid en de vele handhavingsverzoeken op gebruik van gewasbescherming maken het geen makkelijke tijd. Hoe kan de teelt groener worden en kun je ondanks een krapper middelenpakket toch bollen blijven telen van de hoge kwaliteit waar de export naar vraagt?

Commotie

Veel wordt verwacht van het Project Duurzame bollenteelt Drenthe dat vorig jaar van start ging. Het project is ontstaan na commotie rond de lelieteelt in gemeente Westerveld. Maar de proefopzet is zo compleet ingestoken dat het project landelijke impact heeft, zo bleek uit de workshop.

Minder goede resultaten

Vertify presenteerde de resultaten van virusproeven van afgelopen seizoen en toonde de mogelijkheden van ecologische middelen voor de bestrijding van vuur en fusarium. Uit de huidige proeven concludeerde onderzoeker Frank Kreuk dat vuurbestrijding met biologische middelen leidt tot veel minder goede resultaten.

Veredeling in plaats van chemie

Ook was er aandacht voor de veredeling, met een presentatie van Anita de Haan van Hobaho/DümmenOrange. Wellicht kunnen moderne veredelingstechnieken een uitweg bieden uit de huidige afhankelijkheid van chemie en zorgen voor weerbaarder lelierassen.

Systeemaanpak in Drenthe

Het project Duurzame bollenteelt Drenthe gaat uit van een holistische benadering, legde projectleider Janny Peltjes van HLB uit. "Het draait om een systeemaanpak waarbij alle facetten worden meegenomen om duurzamer te worden." Ze somt op: Een gezonde bodem creëren, gezond uitgangsmateriaal en sterke soorten, middelen met minder milieubelasting toepassen, zorg voor biodiversiteit en natuurlijke vijanden in de omgeving en gebruik technieken voor precisieteelt. Dit is uitgewerkt in vele praktijkproeven voor de aanpak van onder meer luis, virus, schimmel en onkruid.

Spuitbaan zonder bestrijding

Peltjes' collega Sanne Graafstra (foto) presenteerde de resultaten van de bladluismonitoring na het eerste jaar. Daaruit bleek het toepassen van een spuitbaan zonder virusbestrijding een positief effect had op het aantal luizen. "Hier werd de luisdruk ingeperkt doordat er veel meer natuurlijke vijanden in het gewas actief waren. Een mooie uitkomst waar we dit jaar verder naar kijken."

Dialoog

Via Kritische prestatie indicatoren (KPI) werken de deelnemende telers aan verduurzaming. Het project moet een fundamentele verandering van de lelieteelt opleveren, gericht op weerbare planten in een weerbaar systeem. Ook het bevorderen van de dialoog met de omgeving is een doelstelling.

Geen keuze

De aanwezige telers waren het eens met de stelling dat deze pilot symbool staat voor noodzakelijke veranderingen in de sector. 'We hebben geen keuze', luidde de algemene reactie. Ze verwachten dat er teelttechnisch veel oplossingen komen om meer biologisch te gaan telen. "Maar de opbrengst van de bollen bepaalt hoe ver we kunnen gaan. Het wordt zoeken naar een nieuwe balans, maar je moet deze weg wel inslaan", stelde een van de telers.